Reveal Day: 1 615 ta ariza roʻyxati ochiqlandi

Domen nomlari tizimini (DNS) muvofiqlashtiruvchi xalqaro notijorat tashkilot ICANN 2026-yil 7-oktabrda yangi yuqori darajali domenlar (gTLD) uchun berilgan arizalarning toʻliq roʻyxatini eʻlon qildi. "Reveal Day" deb nomlangan bu eʻlonda toʻrt xil maʻlumot birdaniga ochildi: soʻralgan zonalar (applied-for strings), ariza bergan tashkilotlar, dastlabki raqobat roʻyxatlari va har bir arizaning ochiq qismi. Maʻlumotlar ICANNʻning 2026-yilgi yangi gTLD dasturi boʻyicha rasmiy press-relizida chop etildi.

Bir xil zonaga bir nechta tashkilot ariza bergan hollarda ular dastlabki "raqobat roʻyxati"ga (contention set) kiritildi — yaʻni bir zonaga birdan ortiq daʻvogar borligi rasmiy qayd etildi. Bu zonalar boʻyicha yakuniy qaror keyingi baholash bosqichida chiqadi. Har bir arizaning ochiq qismiga hozir hamma kirib koʻrishi mumkin; maxfiy biznes maʻlumotlari esa eʻlon qilinmagan. Ochiq qism — har bir arizaning ICANN hamma koʻrishi uchun ochgan boʻlimi: unda soʻralgan zona, ariza bergan tashkilotning nomi va ariza kiritilgan dastlabki raqobat roʻyxati koʻrsatilgan.

Lindqvistning aytishicha, arizalar tashkilotlarning ishonchli onlayn identifikatsiyani yaratish, oʻz jamoalariga xizmat qilish va internet foydalanuvchilari bilan bogʻlanishning yangi usullarini izlayotganini koʻrsatadi.

"Reveal Day domen nomlari tizimining navbatdagi kengayishi yoʻlidagi muhim bosqichdir. Ushbu arizalar butun dunyo tashkilotlari ishonchli onlayn identifikatsiyani yaratish va oʻz jamoalariga xizmat qilishning yangi usullarini izlayotganini koʻrsatadi", — dedi ICANN prezidenti va bosh direktori Kurtis Lindqvist.

Arizalar raqamlari: 333 ta brend, 16 ta jamoa arizasi

Arizalar 2026-yil 30-apreldan 12-avgustgacha qabul qilindi — ariza berish oynasi uch yarim oy ochiq turdi. Shu muddat ichida jami 1 615 ta ariza topshirildi. Rasmiy eʻlonda keltirilgan koʻrsatkichlarga koʻra, ularning 333 tasi brend arizalari, 16 tasi esa jamoa (community) arizalari hisoblanadi.

Brend arizalari — kompaniyalar oʻz savdo belgilari uchun maxsus zona ochish istagi; bunday zona ochilgach, kompaniya uning yagona egasi sifatida domenlarni oʻzi boshqaradi. Jamoa arizalari esa aniq belgilangan bir guruh nomidan beriladi va baholashda alohida mezonlar boʻyicha koʻriladi. Rasmiy eʻlondagi statistikada aynan shu ikki toifa alohida sanab koʻrsatilgan — yaʻni 333 ta ariza brend, 16 tasi esa jamoa nomidan topshirilgan.

Ariza berish oynasi yopilgach, jarayonning navbatdagi bosqichi belgilandi: barcha soʻralgan domen zonalarining yakuniy roʻyxati va yangilangan raqobat roʻyxatlari "String Confirmation Day" — 2026-yil 17-noyabrda eʻlon qilinadi. Shundan soʻng arizalar rasmiy baholash bosqichiga oʻtadi. 1 615 ta ariza — bu 2012-yilgi davradagi hajm bilan taqqoslanadigan katta son: oʻsha davrada 1 200 dan ortiq zona yakunda tasdiqlangan edi.

.agent va .agi — SI kompaniyalari burchagi

The Verge nashrining 7-oktabrdagi xabariga koʻra, yangi davraning eng koʻp muhokama qilinayotgan domen zonalari .agent va .agi boʻlib chiqdi. Nashrning taʻrificha, sunʻiy intellekt (SI) kompaniyalari "agentli davr" (agentic era) uchun joylashayotgan bir paytda aynan shu ikki zona alohida qiziqish uygʻotmoqda.

"Agentli davr" deganda nashr foydalanuvchi topshiriqlarini mustaqil bajaradigan SI agentlarining keng tarqalishini nazarda tutadi. Bunday agentlar yaratuvchi kompaniyalar uchun .agent yoki .agi manzilidagi domen — oʻz ekotizimini belgilashning tabiiy usuli. Yaʻni domen zonalari endi faqat brendlar va tashkilotlar uchun emas — SI agentlari ekotizimi ham oʻz belgisini olishga kirishdi.

Qaysi kompaniya qaysi zonaga ariza bergani endi ochiq maʻlumot: eʻlon qilingan roʻyxatda har bir zona va uning ortidagi tashkilot koʻrsatilgan. "Issiq zonalar" atamasi nashrning oʻz bahosi — rasmiy ICANN reytingi emas.

2012-yilgi davra: 1 200 dan ortiq yangi zona

Bu — 2012-yildan beri birinchi kengayish davrasi. Oʻsha davra natijasida 1 200 dan ortiq yangi yuqori darajali domen internetga qoʻshildi, ular orasida lotin alifbosidan boshqa yozuvlardagi zonalar ham bor edi.

Oʻsha davrdan farqli oʻlaroq, 2026-yilgi davra sunʻiy intellekt sohasining keskin oʻsishi fonida oʻtmoqda. .agent va .agi atrofidagi qiziqish — bu farqning eng yaqqol belgisi: 14 yil oldingi davrada bunday texnologik mavzular markazda emas edi.

Keyingi qadam: 17-noyabr

Reveal Dayʻdan soʻng ariza berganlar oʻz arizalaridagi zaxira variantlarni koʻrib chiqish muddatidan oʻtadi. Bu muddat tugagach, yakuniy roʻyxat "String Confirmation Day" — 2026-yil 17-noyabrda eʻlon qilinadi. Shu kundan keyin qaysi zonalar rasmiy baholashdan oʻtishi va qaysi biri raqobat tartibida hal qilinishi aniq boʻladi.