RemoveMacAI nima qiladi
GitHubʻdagi Om Lahore taxallusli dasturchi 2026-yil 5-oktabrda RemoveMacAI nomli ochiq kodli buyruq qatori vositasini chiqardi. U macOS 27 (kod nomi — Golden Gate) tizimidagi Apple Intelligence funksiyalarini toʻliq qaytariladigan usulda oʻchiradi. Vosita terminal orqali bitta buyruq bilan ishga tushiriladi va qoʻshimcha sozlash talab qilmaydi.
Vosita uch bosqichda ishlaydi. Birinchi bosqichda u Apple Intelligence funksiyalarini oʻchiradi: Siri (ovozli yordamchi), Writing Tools (matnni qayta yozish va tahrirlash vositalari), Genmoji (sunʻiy intellekt yordamida yaratiladigan emoji), Image Playground (tasvir yaratish vositasi), ChatGPT kengaytmasi hamda elektron pochta, xabarlar, brauzer va bildirishnomalardagi xulosa chiqarish funksiyalari. Bu roʻyxat macOS 27ʻda sunʻiy intellekt (SI) bilan bogʻliq deyarli barcha asosiy imkoniyatlarni qamrab oladi.
Ikkinchi bosqichda vosita SI modellarining oʻzini diskdan oʻchirib tashlaydi. Uchinchi bosqichda esa macOSʻning oʻchirilgan modellarni qayta yuklab olishini toʻxtatadi — yaʻni tizim keyingi yangilanishlarda ham ularni qayta oʻrnatmaydi. Dasturchining taʻkidlashicha, barcha oʻzgarishlar toʻliq qaytariladi: vosita yordamida oʻchirilgan funksiyalarni istalgan vaqtda oldingi holatiga qaytarish mumkin, tizimga doimiy zarar yetmaydi. Bu xususiyat vositani sinab koʻrishni xavfsiz qiladi — foydalanuvchi xohlaganida hammasini asl holiga qaytaradi.
Vosita buyruq qatori interfeysi orqali ishlaydi — yaʻni u grafik oynaga ega emas, terminalda matnli buyruqlar bilan boshqariladi. Bu uni asosan tajribali foydalanuvchilar va tizimni chuqur sozlashni xohlovchilar uchun qulay qiladi. Shu bilan birga, ochiq kod tufayli uning har bir qadamda nima qilayotgani koʻrinib turadi.
Nega bunday vosita kerak boʻldi
Oldingi macOS versiyalaridan farqli oʻlaroq, macOS 27ʻda Apple Intelligenceʻni oʻchiradigan alohida tugma yoʻq. Natijada SI funksiyalarini oʻchirish qiyinlashadi, modellar esa ishlatilmasa ham diskda joy band qilib turadi.
"Unlike previous macOS versions, macOS 27 Golden Gate has no built-in toggle for turning off Apple Intelligence, which makes disabling AI features harder and leaves the AI models occupying disk space even when unused." — Ars Technica
The Verge maʻlumotiga koʻra, Apple Intelligence modellari taxminan 12 GB joy egallaydi, oʻrnatilgan komponentlar toʻplamiga qarab bu hajm 30 GB dan ham oshib ketishi mumkin. Xotirasi cheklangan Mac kompyuterlar uchun bu sezilarli hajm hisoblanadi. Ayniqsa, SI funksiyalaridan umuman foydalanmaydiganlar uchun diskdagi oʻnlab gigabayt boʻsh joy katta ahamiyatga ega — bu joyga hujjatlar, loyihalar yoki boshqa ilovalarni sigʻdirish mumkin.
Hajmning 12 GB dan 30 GB gacha oʻzgarishi oʻrnatilgan komponentlarga bogʻliq. Masalan, tasvir yaratish va Genmoji modellari alohida joy egallaydi — bu funksiyalar yoqilgan Mac kompyuterlarda umumiy hajm yuqoriroq boʻladi.
Muammo shundaki, modellar funksiyalar oʻchirilganidan keyin ham tizimda qolaveradi. Foydalanuvchi sozlamalarda ayrim imkoniyatlarni oʻchirsa ham, ularning modellari diskdan oʻz-oʻzidan oʻchib ketmaydi. RemoveMacAI aynan shu boʻshliqni toʻldiradi: u nafaqat funksiyalarni oʻchiradi, balki modellarni ham tozalaydi va ularning qayta yuklanishini bloklaydi.
Ochiq kod va mustaqil loyiha
RemoveMacAIʻning manba kodi GitHubʻda ochiq eʻlon qilingan — har kim uni koʻrib chiqib, mustaqil tekshirishi mumkin. Vosita bepul tarqatiladi va ochiq kodli loyiha sifatida rivojlanadi. Dasturchi oʻzgarishlarning toʻliq qaytariladiganligini alohida taʻkidlagan: oʻchirilgan funksiyalarni keyinchalik qayta yoqish mumkin.
Shuni yodda tutish lozim: RemoveMacAI Appleʻning rasmiy yechimi emas, balki GitHubʻdagi mustaqil dasturchi tomonidan yaratilgan uchinchi tomon vositasidir. Uni ishlab chiquvchi oʻzini Om Lahore deb tanishtirgan.
Mustaqil dasturchi tomonidan yaratilgani vositaning tez rivojlanishiga imkon beradi: foydalanuvchilar GitHub orqali xatolar haqida xabar berib, takliflar kiritishi mumkin. Shu bilan birga, rasmiy qoʻllab-quvvatlashning yoʻqligi ham shu mustaqillikning natijasi.
Kimlar uchun moʻljallangan
Vosita birinchi navbatda disk xotirasi cheklangan Mac egalariga moʻljallangan — 12 dan 30 GB gacha boʻsh joy ular uchun sezilarli yutuq. Ikkinchi guruh — SI funksiyalaridan foydalanmaydiganlar: ularga modellarning fonda saqlanib turishi kerak emas. Uchinchi guruh — ochiq kodli yechimlarni afzal koʻruvchilar va tizim ustidan toʻliq nazoratni xohlovchilar. Ular uchun vositaning ochiq kodi va qaytariluvchanligi asosiy afzallik hisoblanadi. Shuningdek, vosita tizim resurslarini tejashni istovchilar uchun ham qiziqarli: modellar diskda saqlanib turishi nafaqat joy, balki yangilanishlarda ularni qayta yuklash uchun vaqt va internet trafikni ham talab qilishi mumkin.
