Volvo Cars va NVIDIA 2026 yil 15 oktyabrda avtonom boshqaruv texnologiyalari sohasidagi hamkorlikni kengaytirishini eʻlon qildi. Reuters xabar berdi, Shvetsiya avtomobil ishlab chiqaruvchisi oʻzining avtomobil xavfsizligi tizimlari va muhandislik tajribasini NVIDIAʻning sunʻiy intellekt va hisoblash texnologiyalari bilan birlashtiradi. Hamkorlikning maqsadi — haydovchiga yordam beruvchi funksiyalardan toʻliq avtonom haydash rejimlarigacha boʻlgan texnologiyalarni birgalikda ishlab chiqishdir. Hamkorlik natijasi kelgusi avlod Volvo avtomobilida debyut qiladi va kompaniya tarixidagi eng yirik mahsulot yangilanishining bir qismiga aylanadi.
Texnologiya toʻplami
Kelajak Volvo modellarida NVIDIAʻning uchta komponenti qoʻllanadi. Birinchisi — Hyperion datchik va hisoblash arxitekturasi: u avtomobil atrofini sezuvchi datchiklar toʻplamini va ular keltirayotgan ulkan maʻlumot oqimini real vaqt rejimida qayta ishlovchi hisoblash platformasini yagona tizimga birlashtiradi. Arxitektura avtomobilning atrof-muhitni koʻrishi, eshitishi va tushunishi uchun zarur boʻlgan apparat poydevorni tashkil etadi.
Ikkinchisi — Alpamayo haydash dasturiy taʻminoti toʻplami: avtomobilning yoʻldagi harakat qarorlarini boshqaruvchi dasturiy qatlam. Aynan shu qatlam datchiklardan kelgan maʻlumotlarni tahlil qilib, burilish, tezlikni oʻzgartirish va toʻxtash kabi qarorlarni qabul qiladi. NVIDIAʻning maʻlum qilishicha, Alpamayo ochiq kodli dastur sifatida tarqatiladi va uni 650 mingdan ortiq ishlab chiquvchi yuklab olgan — bu dasturiy taʻminotning keng muhandislar jamoasi tomonidan sinovdan oʻtganini koʻrsatadi.
Uchinchisi — Halos xavfsizlikni baholash qatlami: u tizimning har bir harakatini xavfsizlik talablariga muvofiq tekshiradi va baholaydi. Bu qatlam avtonom tizim qaror qabul qilishdan oldin uning xavfsizligini alohida nazorat qiladi. Uchala komponentning birgalikdagi ishi quyidagicha: Hyperion atrof-muhit haqidagi maʻlumotlarni yigʻadi, Alpamayo ular asosida harakat qarorini qabul qiladi, Halos esa har bir qarorning xavfsizligini alohida tekshiradi. Bu uch bosqichli zanjir tizimning ishonchliligini taʻminlaydi. Uchala komponent birgalikda ishlaganda shahar koʻchalarida ham, avtomagistrallarda ham harakatlana oladigan avtonom haydash tizimi hosil boʻladi. Bu — Volvoʻning haydovchiga yordam beruvchi funksiyalardan toʻliq avtonom rejimlarga oʻtish yoʻlidagi asosiy texnik poydevori.
Muddat va geografiya
Texnologiya 2030 yilgacha Volvo avtomobillarida paydo boʻladi. U kelgusi avlod Volvo modelida ilk bor taqdim etiladi — Reutersʻning yozishicha, bu kompaniya tarixidagi eng katta mahsulot hujumining tarkibiy qismi boʻladi. Yaʻni yangi avtonom tizim Volvoʻning navbatdagi avlod modellari qatorida markaziy oʻrin egallaydi.
Kompaniya texnologiyani bir vaqtda bir necha mintaqada joriy qilishni rejalashtirmoqda. Biroq Xitoy bu roʻyxatga kirmaydi: yangi tizim Xitoydan tashqari bozorlarda bir vaqtda yoʻlga chiqadi. Bir vaqtda bir necha mintaqada joriy etish — texnologiyaning alohida bozorlarda ketma-ket emas, parallel ravishda ishga tushirilishini anglatadi; Xitoy bundan mustasno ekani Reuters materialida alohida qayd etilgan. Shu tariqa texnologiya bir nechta mintaqada parallel ravishda ishga tushiriladi va kompaniya uni keng geografiyada taqdim etadi.
Bosqichlar: kuzatuvli haydashdan "koʻzni uzish"gacha
Birinchi bosqich kuzatuvli (supervised) haydash funksiyalariga qaratilgan — bu rejimda haydovchi avtomobil ustidan toʻliq masʻuliyatda qoladi. Tizim yoʻlda yordam beradi, lekin rul va vaziyat nazorati doim odamda qoladi. Bu — avtonom texnologiyalarni yoʻlga chiqarishning ehtiyotkorona boshlangʻich bosqichi.
Volvoʻning bayon etilgan uzoq muddatli maqsadi esa imkoniyatlarni bosqichma-bosqich kengaytirishdir. Keyingi qadamlarda shahar koʻchalarida va avtomagistrallarda qoʻlsiz (hands-free) haydash joriy etiladi — bu rejimda haydovchi qoʻllarini ruldan olishi mumkin. Undan keyin esa "koʻzni yoʻldan uzadigan" (eyes-off) va hatto "ongni yoʻldan uzadigan" (mind-off) haydash rejimlariga oʻtish koʻzda tutilgan. Bunday rejimlarda haydovchi eʻtiborini yoʻldan butunlay uzishi mumkin boʻladi.
"The first deployment focuses on supervised driving features with drivers remaining responsible, while Volvo's stated ambition is to gradually introduce more advanced capabilities including hands-free driving in urban areas and on highways, toward eyes-off and mind-off driving." — Volvo kompaniyasi bayonotidan (Reuters keltirgan)
Orqa fon: 2017 yildan beri
Kengaytirilgan hamkorlik 2017 yilda boshlangan uzoq muddatli hamkorlikka tayanadi. Oʻtgan yillar davomida ikki kompaniya avtonom haydash yoʻnalishida birga ishladi va endi bu ish yangi, kengroq bosqichga koʻtarildi: Volvo NVIDIAʻning datchik arxitekturasi, haydash dasturiy taʻminoti va xavfsizlik qatlami kabi yechimlarini oʻz avtomobillariga keng miqyosda joriy etadi.
Shu bilan birga, TechCrunchʻning yozishicha, bitimning moliyaviy qiymati ham, texnologiya ilk bor qaysi modelda paydo boʻlishi ham hozircha oshkor etilmagan. Kompaniyalar hamkorlikning tijoriy shartlarini ochiqlamadi va birinchi avtomobil nomini ham eʻlon qilmadi.
