Fayl almashish xizmati Napster asoschilaridan biri Sean Parker Stability AI startapini musiqa mutaxassislari uchun sunʻiy intellekt (SI) vositalari ishlab chiqaruvchi kompaniyaga aylantirayotganini maʻlum qildi. Parker bu haqda 2026-yil 2-oktabrda The Informationʻga bergan intervyusida aytdi — TechCrunch xabariga koʻra, shu tariqa u yillar oʻtib yana musiqa sanoatiga qaytmoqda. Xabar 2026-yil 2-oktabr kuni eʻlon qilindi.
Parker Napster orqali musiqa sanoatiga allaqachon tanish shaxs — endi u shu sohaga SI vositalari bilan qaytmoqda. Parker ikki yil avval kompaniyaning 80 million dollarlik qutqaruv raundiga qoʻshilgandi. Oʻsha paytda tasvir generatsiyasi bilan tanilgan startap ortiqcha xarajatlar va ichki kelishmovchiliklar tufayli deyarli barbod boʻlgan, asoschi Emad Mostaque esa lavozimidan chetlatilgandi. Bosh direktorlikka Parkerning doʻsti Prem Akkaraju oʻtdi; ikkovlari soʻnggi ikki yil davomida qurayotgan loyihalarini endi jamoatchilikka ochiqlamoqda.
80 million dollarlik qutqaruv va rahbariyat almashinuvi
Stability AI bir paytlar ochiq tasvir modellari bilan tanilgan boʻlsa-da, nazoratsiz xarajatlar va ichki mojaro kompaniyani inqiroz yoqasiga olib kelgan. 2024-yilda Parker ishtirok etgan investorlar guruhi startapni qutqarish uchun 80 million dollar ajratdi. Kelishuvdan soʻng kompaniya asoschisi Emad Mostaque ketdi, boshqaruv esa Akkarajuga oʻtdi. Qutqaruvdan buyon ikki yil oʻtdi — Parker va Akkaraju endi kompaniyani butunlay boshqa yoʻnalishga burishganini eʻlon qilmoqda. Yangi rahbariyat davrida kompaniya strategiyasi tubdan oʻzgardi: ochiq tasvir modellari oʻrniga endi asosiy eʻtibor professional audio vositalariga qaratilgan.
76 million dollar va yirik leyblarning kataloglari
Yangi yoʻnalish jiddiy moliyaviy tayanchga ega. Avgust oyi oxirida kompaniya Sony, Warner va Universalʻdan 76 million dollar sarmoya oldi. Sony, Warner va Universal — uchala kompaniya ham oʻz kataloglarini modellarni oʻqitish uchun litsenziyalashga rozi boʻlgan. Sarmoya va litsenziya kelishuvi bir paketda eʻlon qilingan: leyblar nafaqat pul tikdi, balki oʻz musiqa arxivlarini oʻqitish uchun ochib berdi. Litsenziyalangan kataloglar modellarni ruxsatsiz nusxalangan materiallarsiz oʻqitish imkonini beradi. Kelishuv musiqa industriyasining uchta eng yirik oʻyinchisini qamrab oladi — ularning kataloglari modellarni oʻqitishda qonuniy manba sifatida ishlatiladi.
"Sean Parker, the Napster co-founder, is rebuilding Stability AI as an AI toolmaker for music professionals" — TechCrunch (The Informationʻga bergan intervyuga tayanib)
Parkerning maqsadi aniq ifodalangan: kompaniyani keng ommaga moʻljallangan tasvir generatoridan professional musiqachilar ishonadigan vosita ishlab chiqaruvchiga aylantirish. Uning rejasi — Stability AIʻni musiqa mutaxassislari uchun SI-vositalar yaratuvchi yetakchi kompaniyaga aylantirish. Napster asoschilaridan biri sifatida musiqa sanoatiga tanish tadbirkor endi oʻsha sanoatning eng yirik oʻyinchilari bilan hamkorlik qilmoqda.
Uchta yangi audio model
Kompaniya allaqachon uchta yangi audio model hamda SIʻga asoslangan musiqa tahrirlash dasturini chiqardi. Uchala model ham matnli koʻrsatmalarni audioga aylantirishga moʻljallangan. Dastur matnli koʻrsatmalar asosida butun instrumental kompozitsiyalar yoki qisqa musiqiy parchalar yaratadi. Bu — matndan tasvir yaratish gʻoyasining musiqa sohasidagi davomi: foydalanuvchi istagan uslub, temp va kayfiyatni soʻz bilan tasvirlaydi, model esa shu tavsifga mos tayyor audio beradi. Dastur aynan musiqa tahrirlashga moʻljallangan — yaʻni yaratilgan treklarni keyinchalik oʻzgartirish va moslashtirish mumkin. Dastur ikki xil natija beradi: matnli koʻrsatma asosida yo butun instrumental kompozitsiya, yo qisqa musiqiy parcha yaratiladi. Har ikki holatda ham boshlangʻich nuqta — foydalanuvchining yozma tavsifi: uslub, temp va kayfiyat. Kompaniya bu modellarni musiqa mutaxassislari uchun moʻljallangan vositalar sifatida joylashtirmoqda. Yaʻni maqsad — havaskorlar uchun koʻngilochar ilova emas, balki professional ish jarayonida qoʻllaniladigan jiddiy vositalar toʻplami. Bunday yondashuv kompaniyani avvalgi — keng ommaga moʻljallangan tasvir modellari davridan keskin farqlaydi.
Gumlash orqali boshqaruv
Keyingi yangilanishda boshqaruv yanada tabiiy boʻladi: foydalanuvchilar melodiyani gumlab yoki baraban ritmini beatbox uslubida takrorlab, yaratilayotgan musiqani yoʻnaltirishi mumkin boʻladi. Bu funksiya matnli koʻrsatmalarni toʻldiradi va professional boʻlmagan foydalanuvchilarga ham oʻz gʻoyalarini tezda ovozga aylantirish imkonini beradi. Beatbox — ovoz bilan baraban ritmini taqlid qilish usuli; dastur uni ritm andozasi sifatida qabul qiladi. Bu funksiya hali chiqmagan — u kelgusi yangilanishda qoʻshilishi eʻlon qilingan. Ovozli kiritish musiqiy gʻoyani soʻz bilan ifodalash qiyin boʻlgan holatlarda ayniqsa foydali — ohangni toʻgʻridan-toʻgʻri kuylab koʻrsatish aniqroq natija beradi.
Avgust oxiridagi 76 million dollarlik sarmoya, litsenziyalangan kataloglar va uchta yangi model — kompaniyaning musiqa yoʻnalishidagi ilk katta qadamlari.
