OpenAI 2026-yil 14-oktabr kuni AQSH sudiga kiritgan arizasida oʻzining sobiq xodimini hali eʻlon qilinmagan kamida bitta qurilmaga oid 100 dan ortiq oʻta maxfiy faylni oʻziga joʻnatganlikda aybladi. The Wall Street Journal sud hujjatlariga tayanib xabar berishicha, xodim OpenAIʻdagi olti oylik faoliyatini tugatgach, avval ishlagan joyi — Appleʻga qaytgan.
Bu ariza 2026-yil iyulda Appleʻning OpenAIʻga qarshi qoʻzgʻatgan savdo sirlari daʻvosining navbatdagi bosqichi. Apple oʻshanda OpenAI apparat boʻlimiga oʻtgan sobiq xodimlari maxfiy maʻlumotlardan foydalanganini iddao qilgan, OpenAI esa bu ayblovlarni rad etgan. Endi ikkala kompaniya bir-birini savdo sirlarini oʻgʻirlashda ayblamoqda — ish boʻyicha sud 2027-yil oktabrga belgilangan.
Fayllar qachon va qanday koʻchirilgan
Sud hujjatlariga koʻra, fayllar xodimning OpenAIʻdagi olti oylik faoliyatining soʻnggi kuni — 2026-yil 2-iyun — yarim tundan keyin uning shaxsiy hisoblariga joʻnatilgan. Yaʻni koʻchirish faoliyat yakunlangan kechaning ilk soatlarida amalga oshirilgan.
Xodim aynan shu kuni OpenAIʻdan ketgan va avval ishlagan kompaniyasi — Appleʻga qaytgan. WSJʻning qayd etishicha, hujjatlarda 100 dan ortiq fayl "oʻta maxfiy" (highly confidential) deb tasniflangan. Fayllar soni va koʻchirish vaqti OpenAIʻning asosiy dalillari qatorida koʻrsatilgan.
Fayllar ichida nimalar borligi aytilmoqda
Arizada keltirilishicha, fayllar toʻplami chiqarilmagan qurilma yoki qurilmalarga oid keng qamrovli texnik hujjatlarni oʻz ichiga oladi: qurilmaning batafsil tasvirlari, maxfiy muhandislik va ishlab chiqarish maʻlumotlari, taʻminotchilar haqidagi maʻlumotlar, loyiha fayllari, tashqi koʻrinish (kosmetik finish) standartlari hamda apparat qismlarining qoplamasi va muhrlanishiga oid hisobotlar.
Bu roʻyxat qurilmaning nafaqat tashqi koʻrinishi, balki uni ishlab chiqarish zanjiri — taʻminotchilardan tortib yakuniy yigʻishgacha — haqidagi maʻlumotlarni ham qamrab oladi. Arizada soʻz borayotgan qurilma(lar) hali ommaga eʻlon qilinmagan.
Apple rahbariyatiga taqdimot iddaosi
OpenAIʻning iddaoiga koʻra, sobiq xodim OpenAI mahsulot rejalarini Appleʻning yuqori rahbariyatiga taqdim etgan. The Vergeʻning yozishicha, taqdimotda Appleʻning Osiyodagi operatsiyalar boʻyicha vitse-prezidenti ham ishtirok etgan. Ariza 2026-yil 14-oktabrda kiritilgan, taqdimotning oʻzi esa bundan bir necha oy oldin oʻtkazilgan.
Bu iddao OpenAI arizasining eng keskin bandlaridan biri: kompaniyaning fikricha, maxfiy fayllar shunchaki koʻchirilgani yoʻq, balki raqobatchining qaror qabul qiluvchi darajasigacha yetib borgan.
HomeView eʻlonlari va WSJ izohi
OpenAI arizasida Appleʻning shu haftada taqdim etgan aqlli uy mahsulotlari, jumladan HomeView qurilmasi, Apple SI imkoniyatlariga ega mahsulotlarga yangi turtki berayotganining dalili sifatida keltiriladi.
Shu bilan birga, WSJ ushbu bogʻliqlikning noaniqligini alohida qayd etgan: Apple mahsulotlari odatda koʻp yillar davomida ishlab chiqiladi, shuning uchun joriy haftadagi eʻlonlarni 2-iyunda koʻchirilgan fayllar bilan bevosita bogʻlash qiyin. Maqolada bu jihat OpenAI dalil zanjiridagi zaif halqa sifatida koʻrsatilgan.
Appleʻning javobi
Apple OpenAIʻning iddaolarini tasdiqlovchi hech qanday dalil topilmaganini maʻlum qildi. Kompaniyaning bildirishicha, OpenAI Appleʻning qoʻshimcha maʻlumot soʻroviga javob bermagan.
WSJ maʻlumotlariga koʻra, Appleʻning pozitsiyasi quyidagicha: OpenAI oʻzining Apple maxfiy maʻlumotlarini olganini koʻrsatuvchi dalillardan diqqatni chalgʻitishga urinmoqda. Shunday qilib, sud jarayonining har bir yangi bosqichi nizoni yanada keskinlashtirayotgani kuzatilmoqda. Bu bayonot nizoning ikki tomonlama xarakterini yana bir bor koʻrsatadi — har ikki kompaniya daʻvo markazida bir-birining harakatlari turganini taʻkidlayapti.
"OpenAIʻning daʻvolarini tasdiqlovchi hech qanday dalil topilmadi, OpenAI esa Appleʻning qoʻshimcha maʻlumot soʻroviga javob bermadi." — Apple bayonoti, The Wall Street Journal orqali
Sud tarixi va keyingi qadamlar
Hozirgi ariza kengroq sud jarayonining bir qismi. 2026-yil iyulda Apple OpenAIʻga qarshi daʻvo qoʻzgʻatganida, daʻvo markazida Appleʻning sobiq xodimlari OpenAI apparat boʻlimiga maxfiy maʻlumotlarni olib oʻtgani haqidagi iddao turgan edi. OpenAI oʻshanda ham, hozir ham ayblovlarni rad etgan.
Sud jarayoni doirasida avval yollash hujjatlari boʻyicha sud qarori chiqqan — bu haqda sayt arxividagi tegishli maqolada yozilgan. Joriy development esa nizoga yangi sahifa qoʻshmoqda: endi OpenAI Appleʻga qaytgan xodimning oʻz apparat loyihalariga oid fayllarni olib ketganini iddao qilmoqda.
Kontekst sifatida: OpenAI oʻzining apparat qurilmalari yoʻnalishi uchun yuzlab sobiq Apple xodimlarini yollagan va iPhone bilan raqobatlasha oladigan SIʻga asoslangan qurilmalar yaratish niyatida ekanini bildirgan. Ish boʻyicha sud 2027-yil oktabrga belgilangan; ayni paytda tomonlar sudgacha boʻlgan hujjat almashinuvi bosqichida.
